Cầu Hiền Lương: Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt tại Quảng Trị

Nằm bắc qua dòng sông Bến Hải, cầu Hiền Lương là chứng nhân lịch sử, từng là giới tuyến chia cắt hai miền Nam Bắc trong suốt nhiều năm đấu tranh, kháng chiến. Và ngày nay, cây cầu đã trở thành một biểu tượng cao quý, thiêng liêng cho khát vọng hòa bình, thống nhất đất nước. Vậy, cầu Hiền Lương ở đâu? Lịch sử gắn liền với cây cầu là gì”? Cùng theo dõi bài viết của Du lịch Quảng Trị để biết thêm thông tin chi tiết bạn nhé!

Giới thiệu tổng quan về cây cầu Hiền Lương

Cầu Hiền Lương bắc qua dòng sông Bến Hải, nằm ngay trên tuyến quốc lộ 1A. Cầu thuộc địa phận huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị. Sở hữu lối kiến trúc, thiết kế đơn giản nhưng lại vô cùng nổi bật giữa khung cảnh sông nước hữu tình. Bởi vậy, cây cầu chính là một trong những điểm đến tiêu biểu, được quan tâm và yêu thích trong hành trình khám phá miền Trung. Đặc biệt, cây cầu còn mang giá trị,  ý nghĩa lịch sử vô cùng to lớn, thu hút nhiều du khách trong nước và quốc tế đến thăm!

Tìm hiểu những câu chuyện lịch sử gắn liền với cầu Hiền Lương

Lịch sử hình thành cây cầu

Theo ghi chép trong sách ại Nam nhất thống chí thì vào năm 1928, chính quyền phủ Vĩnh Linh đã tiến hành huy động hàng ngàn nhân công để xây dựng cầu. Đây cũng chính là cây cầu đầu tiên bắc qua con sông Bến Hải. Ban đầu, cầu chỉ rộng khoảng 2m. Chất liệu cầu được làm từ cọc sắt và gỗ. Thiết kế đơn giản, thô sơ, mục đích chủ yếu là phục vụ người đi bộ. Thế nhưng không lâu sau đó, thực dân Pháp đã tiếp tay nâng cấp cầu để đảm bảo các loại xe nhỏ có thể lưu thông qua lại thuận tiện.

Lịch sử cầu Hiền Lương trong thời kỳ kháng chiến

Vào năm 1950, cầu đã được xây dựng lại bằng bê tông cốt thép. Mục đích của việc cải tạo bấy giờ đó là để phục vụ cho giao thông và quân sự. Cây cầu mới lúc bấy giờ có chiều dài 162m, rộng 3.6m. Cầu có khả năng chịu tải lên đến 10 tấn. Hiền Lương đã trở thành tuyến kết nối đắc lực, quan trọng không thể thiếu trên trục Bắc – Nam.

Nhưng thực tế, công trình này chỉ tồn tại trong một thời gian ngắn. Bởi sau đó, cầu đã bị lực lượng du kích đánh sập dể ngăn chặn bước tiến của thực dân Pháp.

Đến tháng 5/1952, cầu được tái thiết kế với cấu trúc bền vững, kiên cố hơn. Cầu gồm 7 nhịp, 178m. Mặt cầu được lát bằng gỗ thông và lan can hai bên cao 1.2m. Cầu mới rộng 4 mét, khả năng chịu tải trọng bấy giờ còn kinh khủng hơn, lên dến 18 tấn.

Và sau chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954, hiệp định Genève được ký kết, đất nước ta bị chia cắt tạm thời tại vĩ tuyến 17. Sông Bến Hải và cầu Hiền Lương được lựa chọn làm giới tuyến quân sự tạm thời. Đây không phải là biên giới quốc gia, nhưng ý nghĩa của nó tồn tại cho đến khi tổ chức tổng tuyển cử thống nhất 2 miền. Song, với âm mưu của đế quốc, chúng từ chối thực hiện cam kết. Chúng đã tuyên bố “khóa tuyến”, chính thức biến vĩ tuyến 17 thành ranh giới quốc gia. Và cũng vì vậy mà cầu Hiền Lương trở thành cây cầu chia đôi đất nước suốt 21 năm dài đằng đẵng.

Cầu Hiền Lương trong âm nhạc và nghệ thuật

Có một câu hò bất hủ của nhạc sĩ Hoàng Hiệp, được sáng tác trong một chiều ông nhớ nhà ở Vĩnh Linh. Lời ca đơn giản, chân chất, mộc mạc nhưng lay động lòng người:

“Thuyền ơi, thuyền ơi có nhớ bến chăng

Bến thì một dạ khăng khăng đợi tuyền”.

Đây chính là tiếng lòng chung của người ra đi và người ở lại. Qua đó góp phần nuôi dưỡng khát vọng thống nhất non sông và đất nước của dân tộc mình.

Giá trị và ý nghĩa lịch sử của cầu Hiền Lương trong đời sống hiện đại

Một nhà điện ảnh người Thụy Điển, tên Joris Ivens đã từng xúc định và nhận định rằng:

“Vĩ tuyến 17 chính là nơi trưng bày sự độc ác, man rợ tột cùng của đế quốc Mỹ. Cùng với đó chính là lòng anh dũng, bất khuất, kiên cường đến mức thần thánh của nhân dân Việt Nam”.

Cầu Hiền Lương mãi mãi còn đó như là một chứng nhân lịch sử. Đây không còn là ranh giới chia cắt, nhưng vẫn sừng sững như là một biểu tượng bất tử của lòng yêu nước, của niềm tin và sự hi sinh dũng cảm. Mỗi khi đến với Quảng Trị, dừng chân lại nơi này, ai nấy cũng đều cảm nhận rõ hơn giá trị, ý nghĩa của hòa bình. Hòa bình, có được khó lắm, phải biết mà giữ lấy. Hòa bình, điều tưởng chừng là đơn giản nhưng đã được đánh đổi bằng rất nhiều máu và nước mắt, là nỗi đau của cả một dân tộc!

Trên đây là toàn bộ chia sẻ của chúng tôi về cây cầu Hiền Lương. Hi vọng những thông tin trong bài viết là bổ ích, ý nghĩa với mọi người. Xin cám ơn!

Xem thêm:

Các điểm du lịch ở Quảng Trị thu hút giới trẻ

Tour DMZ sản phẩm độc đáo của du lịch Quảng Trị.

Chia sẻ kinh nghiệm du lịch thung lũng Sinh Tồn – Hang Thủy Cung

Khu danh thắng Đakrông Quảng Trị

Top 5 quán ăn đêm ở Đồng Hới mà nhất định bạn phải thử!