Cao điểm 241 – Bản hùng ca giữa vùng đất lửa anh hùng Quảng Trị!
Cao điểm 241 là gì? Trưa ngày 30/4/1975, khi dinh lũy cuối cùng của chính quyền Sài Gòn sụp đổ, miền Nam hoàn toàn giải phóng, niềm vui vỡ òa trên khắp đất nước Việt Nam. Chiến thắng ấy là kết tinh của biết bao hy sinh, gian khổ và máu xương của nhiều thế hệ người Việt. Trong dòng chảy hào hùng đó, cao điểm 241 ở Quảng Trị mãi là một dấu son đặc biệt, gắn liền với những trận chiến ác liệt và tinh thần quả cảm của quân dân ta.
Nội dung bài viết
Vị trí chiến lược đặc biệt của cao điểm 241

Cao điểm 241 nằm trên địa bàn huyện Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị. Điểm cao này có độ cao 241 mét so với mực nước biển. Vị trí án ngữ trên trục Đường 9 rất quan trọng. Đây là tuyến giao thông huyết mạch nối liền Đông – Tây Trường Sơn. Trong thời kỳ chiến tranh, nơi đây được xem là “con mắt thần” của quân Mỹ – ngụy.
Từ cao điểm 241, đối phương có thể quan sát một khu vực rộng lớn. Họ dễ dàng kiểm soát các tuyến di chuyển quan trọng. Từ đây, hỏa lực được yểm trợ cho nhiều cứ điểm khác. Các điểm tiêu biểu gồm Cồn Tiên, Dốc Miếu, Khe Sanh và Lao Bảo. Mục tiêu chính là ngăn chặn tuyến chi viện từ miền Bắc vào miền Nam.
Do giữ vị trí then chốt, cao điểm 241 được xây dựng thành một cứ điểm quân sự kiên cố. Khu vực này được bảo vệ rất nghiêm ngặt. Hệ thống phòng thủ được trang bị hỏa lực mạnh và dày đặc.
Cao điểm 241 – “Căn cứ bất khả xâm phạm” của địch

Tại cao điểm 241, quân Mỹ – ngụy tập trung lực lượng lớn với nhiều trung đoàn thủy quân lục chiến. Hệ thống vũ khí gồm xe tăng, xe bọc thép, pháo tự hành 175 ly và nhiều khí tài hiện đại khác. Các công sự được đào đắp kiên cố, bố trí nhiều tầng phòng thủ.
Với lực lượng đông và hỏa lực mạnh, đối phương từng tự tin tuyên bố đây là căn cứ không thể bị đánh chiếm. Tuy nhiên, sự chủ quan đó đã không thể lường hết được bản lĩnh, trí tuệ và quyết tâm của quân giải phóng.
Quyết tâm tiêu diệt cao điểm 241 của quân ta

Nhận thức rõ tầm quan trọng của cao điểm 241, ngay từ đầu năm 1966, Bộ chỉ huy đã giao nhiệm vụ cho Trung đoàn 84 pháo binh. Đơn vị này có trách nhiệm xây dựng phương án tác chiến nhằm tiêu diệt cứ điểm. Chủ trương được xác định rõ ràng ngay từ đầu. Lực lượng ta sẽ đánh từ hướng Nam. Đây là hướng địch ít đề phòng hơn so với hướng Bắc. Trong khi đó, hướng Bắc được canh giữ rất nghiêm ngặt.
Công tác trinh sát được triển khai hết sức kỹ lưỡng. Mục tiêu là xác định chính xác vị trí và tọa độ của đối phương. Cách bố trí lực lượng cũng được nghiên cứu cẩn thận. Song song với đó là quá trình hành quân bí mật. Pháo binh phải cơ động qua địa hình hiểm trở. Bom đạn cày xới liên tục gây nhiều khó khăn.
Việc mang vác pháo, đạn và khí tài lên các điểm cao là thử thách lớn. Các vị trí như Cù Đinh, Ba Đe hay Đồi Không Tên đều rất hiểm trở. Công việc diễn ra trong điều kiện vô cùng gian khổ. Ban ngày, bộ đội đưa pháo vào trận địa. Ban đêm, pháo lại được rút ra. Cách làm này nhằm giữ bí mật tuyệt đối. Đồng thời, nó giúp đánh lạc hướng sự theo dõi của đối phương.
Trận đánh ác liệt tại cao điểm 241 năm 1967

Đến ngày 4/3/1967, Trung đoàn 84 chính thức nhận lệnh chiếm lĩnh các trận địa chính. Lực lượng tham gia được trang bị đầy đủ vũ khí và lương thực cho nhiều ngày chiến đấu. Các đơn vị hành quân xuyên rừng, lội suối, vượt qua mưa bom bão đạn để tiếp cận mục tiêu.
Khi màn đêm buông xuống, cao điểm vẫn liên tục bắn pháo cầm canh. Thời khắc quyết định đã đến. Đúng giờ G, loạt đạn pháo đầu tiên của quân ta đồng loạt khai hỏa, đánh trúng các mục tiêu trọng yếu trong cứ điểm.
Hàng ngàn quả đạn từ nhiều hướng cùng lúc dội xuống, biến cao điểm 241 thành một biển lửa. Đối phương hoàn toàn bị bất ngờ, đội hình rối loạn, không kịp phản ứng. Quân ta thực hiện đúng phương châm đánh nhanh, rút gọn, đảm bảo an toàn lực lượng.
Ngay sau khi ta rút khỏi trận địa, địch điên cuồng bắn phá hòng cứu vãn tình thế, nhưng mọi nỗ lực đều thất bại. Cao điểm 241 đã bị tiêu diệt hoàn toàn.
Gian khổ sau chiến thắng

Sau trận đánh, nhiều đơn vị rơi vào tình trạng lạc đường giữa rừng núi Quảng Trị. Lương thực cạn kiệt, sức khỏe suy giảm, chiến sĩ phải tự xoay xở trong điều kiện vô cùng thiếu thốn. Bom đạn đã tàn phá mọi thứ, từ cây rừng đến nguồn thực phẩm tự nhiên.
Dẫu vậy, bằng ý chí và tinh thần đồng đội, các chiến sĩ vẫn vượt qua tất cả để trở về đơn vị an toàn. Chiến thắng cao điểm được xác nhận là trọn vẹn, không có thương vong, trở thành một chiến công xuất sắc của pháo binh ta.
Sau khi cao điểm 241 được giải phóng không lâu, Chủ tịch Cuba Fidel Castro đã đến thăm Quảng Trị. Ông trở thành nguyên thủ nước ngoài đầu tiên vượt vĩ tuyến 17 để trực tiếp đặt chân lên vùng đất lửa này.
Tại cao điểm 241, câu nói bất hủ của ông vang lên:
“Vì Việt Nam, Cuba sẵn sàng hiến dâng cả máu của mình.”
Câu nói ấy không chỉ thể hiện tình đoàn kết quốc tế sâu sắc, mà còn làm cho cao điểm 241 trở thành biểu tượng của tinh thần chiến đấu vì độc lập, tự do, được bạn bè thế giới ngưỡng mộ.
Giá trị lịch sử của cao điểm 241 hôm nay

Ngày nay, cao điểm đã trở thành một di tích lịch sử quan trọng của tỉnh Quảng Trị. Tượng đài chiến thắng được xây dựng để tưởng nhớ những người đã chiến đấu và hy sinh vì độc lập dân tộc.
Nơi đây không chỉ là điểm đến của cựu chiến binh, mà còn là địa chỉ đỏ trong hành trình giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Mỗi bước chân lên cao điểm 241 là một lần lắng lại, để hiểu hơn về giá trị của hòa bình và cái giá phải trả cho độc lập.
Và trên đây là toàn bộ chia sẻ của chúng tôi về cao điểm 241. Hi vọng những thông tin trong bài viết này là bổ ích, ý nghĩa với mọi người. Xin cám ơn!
Xem thêm:
Sân bay Tà Cơn di tích ngoài trời tại Quảng Trị
Thời tiết Quảng Trị và những điều có thể bạn chưa biết
Hang Sơn Đoòng: Khám phá kích thước của hang động lớn nhất hành tinh!
Khám phá vương quốc hang động vườn Quốc gia Phong Nha Kẻ Bàng
Những địa điểm lý tưởng khi đến Đông Hà – Quảng Trị